Hızlı Bozuk Konuşma (Cluttering); konuşmanın hızını, ritmini, akıcılığını ve dilsel organizasyonunu etkileyen nörolojik kökenli bir bozukluktur. Bireyin konuşma hızı ya aşırı hızlıdır ya da düzensiz bir ritme sahiptir. ASHA tanı kriterlerine göre bu durum; konuşma seslerinin yuvarlanması veya yutulması, konuşmanın anlaşılırlığının düşmesi ve anlatı planlamadaki karmaşıklarla kendini gösterir.
Hızlı bozuk konuşmanın en temel karakteristik özelliklerinden biri Maze behavior olarak adlandırılan dilsel karmaşadır. Birey, zihnindeki düşünceleri konuşmaya dönüştürürken kelimeler ve cümle yapıları arasında bir karmaşa yaşar.
Ayrıca öz değerlendirme (self-monitoring) eksikliği nedeniyle birey çoğunlukla konuşmasındaki aşırı hızlanmaların veya hatalı konu geçişlerinin farkında olmayabilir. Buradaki temel tablo, motor üretim becerisinden ziyade konuşma hızının dilsel organizasyon becerisinin önüne geçmesinden kaynaklanır. Hızlı bozuk konuşma tek başına görülebileceği gibi, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) veya öğrenme güçlükleri gibi durumlarla birlikte de seyredebilir.
Değerlendirme; detaylı bir konuşma hızı, anlaşılırlık ve dilsel organizasyon analizi ile başlar. Konuşma örnekleri incelenir.
Terapi sürecinin ana hedefi; konuşma hızını kontrol altına almak, öz değerlendirme becerisi kazandırmak ve anlatı becerilerini geliştirmektir. Terapi sürecinde:
Hız Yönetimi ve Duraklama
Konuşma hızını yavaşlatma, stratejik noktalarda duraklama verme ve heceleri daha net üretme çalışmaları yapılır.
Anlatı Yönetimi
Bireyin karmaşık ve dağınık cümleler kurmak yerine, düşüncelerini konuşmadan önce zihninde yapılandırarak daha kısa, net ve doğrudan cümlelerle ifade etmesi çalışılır. Gereksiz dolgu kelimeler ve sürekli cümle düzeltmeleri kademeli olarak elenir.
Öz Değerlendirme ve Farkındalık
Bireyin kendi ses veya video kayıtlarını dinleyerek konuşmasındaki hızı ve anlatısındaki karmaşıklıkları tespit etmesi; ardından kendi konuşmasını anlık olarak izleyip düzenlemesi sağlanır.
Hızlı Bozuk Konuşma Hakkında Değerlendirme İçin Randevu Oluşturun
Danışanlarım için bireye özel, kanıta dayalı bir terapi süreci planlamak üzere benimle iletişime geçebilirsiniz.
İletişime Geç